Cách thở bằng cơ hoành đúng kỹ thuật không bắt đầu bằng việc cố phình bụng. Cũng không phải cứ đặt tay lên rốn, đẩy bụng ra trước rồi gọi đó là “thở bụng”. Trong hệ Hơi Thở mà Thầy Lê Thuận Nghĩa truyền dạy, một hơi thở đúng phải đi sâu hơn thế: lồng ngực mở để đón hơi, hơi tiếp tục đi vào, cơ hoành hạ xuống, bụng dần phình ra; khi thở ra, cơ hoành trở về và bụng thu lại.
Có một nghịch lý rất đẹp ở đây. Người mới thường nghĩ muốn luyện Hơi Thở thì phải hít thật nhiều. Nhưng càng đi sâu trong hệ “Truyền Nhân Của Hơi Thở”, người tập lại gặp một yếu quyết gần như ngược lại: thở càng sâu, càng chậm và càng ít dưỡng khí càng tốt.
Hai điều ấy không mâu thuẫn nếu hiểu đúng.
Sâu không có nghĩa là hớp thật nhiều khí. Ít cũng không có nghĩa là cố làm cơ thể thiếu oxy. Điều cần luyện là một Hơi Thở ngày càng dài, sâu, êm, tiết chế, không rít hơi, không thô gấp và không dùng sức thừa.
Đây là nền tảng quan trọng trước khi bước sang Hơi thở Phúc Hồ Lô, Điều Tức hay những tầng sâu hơn của Khí Công.
Cơ hoành là gì và tại sao nó quan trọng đến vậy?

Cơ hoành là một vòm cơ lớn nằm giữa lồng ngực và ổ bụng. Đây là một trong những cơ quan trọng nhất của quá trình hít vào.
Khi hít vào, cơ hoành co và hạ xuống. Thể tích lồng ngực tăng lên, áp suất trong lồng ngực giảm và không khí được đưa vào phổi.
Đồng thời, khi cơ hoành hạ xuống, áp lực trong ổ bụng thay đổi. Các tạng phía dưới dịch chuyển và thành bụng có thể nở ra.
Đó là lý do khi thở đúng, chúng ta nhìn thấy bụng phình lên mặc dù không khí không hề đi vào bụng.
Người muốn hiểu kỹ phần cơ thể học nên đọc thêm Cơ hoành là gì? Vai trò của cơ hoành trong hô hấp, Cơ hoành nằm ở đâu? và Cơ hoành hoạt động như thế nào khi hít vào và thở ra?.
Cách Thở Bằng Cơ Hoành Đúng Kỹ Thuật theo trình tự của Hơi Thở

Một trong những điểm rất dễ bị giản lược khi học trên Internet là người ta thường bảo: “Hít vào bụng phình, thở ra bụng xẹp.”
Câu đó không sai, nhưng còn thiếu một phần quan trọng.
Trong cách luyện Hơi Thở mà Thầy hướng dẫn, người tập cần cảm nhận một hơi hít liên tục đi từ sự mở rộng của lồng ngực xuống đến sự hạ xuống của cơ hoành và mở ra của bụng.
Có thể hình dung trình tự như sau:
- Bắt đầu hít vào chậm qua mũi: lồng ngực mở và phồng lên.
- Không dừng hơi ở ngực: vẫn tiếp tục hít vào một cách chậm rãi.
- Cơ hoành tiếp tục hạ xuống: phần bụng bắt đầu phình ra.
- Hơi đi đến độ sâu thích hợp: thân trên và thân giữa trở thành một thể thống nhất.
- Thở ra chậm bằng mũi: bụng từ từ thu lại, cơ hoành trở về.
- Toàn bộ chu kỳ liền mạch: không giật, không rít, không gấp.
Ở đây cần hiểu cho chính xác: về sinh lý, lồng ngực và cơ hoành phối hợp trong cùng quá trình hít vào chứ không phải hai chiếc khoang được bơm khí lần lượt. Nhưng trong cảm nhận và trình tự luyện, việc nhận ra ngực mở rồi Hơi Thở tiếp tục xuống sâu khiến cơ hoành hạ và bụng nở là một phương tiện rất hữu ích để người mới không dừng Hơi Thở ở phần ngực trên.
Nguyên tắc thứ nhất: Hít vào thật chậm và thật sâu
Trong hệ luyện này, Hơi Thở phải sâu.
Nhưng chữ “sâu” cần được hiểu đúng.
Sâu không phải là hút khí bằng sức.
Sâu không phải là rít hơi vào mũi.
Sâu không phải là nhấc vai lên và căng cổ.
Sâu không phải là cố nhồi thêm khí khi cơ thể đã bắt đầu gồng.
Hơi đi sâu nhờ thời gian hít vào được kéo dài, cơ thể thả lỏng và cơ hoành có khả năng hạ xuống tốt hơn.
Thầy từng dùng một yếu quyết rất cô đọng cho Hơi Thở Phúc Hồ Lô: “thở càng sâu, càng chậm và càng ít dưỡng khí càng tốt”, đồng thời lưu ý không được rít hơi.
Điều đó cho thấy “sâu” ở đây hoàn toàn khác với “hít mạnh”.
Người luyện phải làm cho một lượng Hơi Thở ngày càng nhỏ trở nên ngày càng sâu, dài và hữu dụng hơn.
Sâu nhưng không cưỡng: ranh giới rất quan trọng
Nếu bạn hít sâu đến mức:
- hai vai nhô lên;
- cổ căng;
- mặt nhăn;
- mũi phát ra tiếng rít mạnh;
- ngực căng tức;
- phải dùng sức đẩy bụng;
- hoặc sau vài hơi thấy chóng mặt;
thì chữ “sâu” đã biến thành chữ “cưỡng”.
Một Hơi Thở sâu đúng nghĩa phải đi kèm với sự mềm.
Càng sâu càng phải êm. Càng dài càng phải nhẹ. Càng luyện lâu càng bớt dấu vết của sự gắng sức.
Đây cũng là điểm cần đọc song song với Hít thở sâu đúng cách: Không phải càng sâu càng tốt. “Không phải càng sâu càng tốt” ở đây không phủ định cách luyện sâu của Thầy; nó nhắc rằng không được biến chữ “sâu” thành hít quá mức và cưỡng ép sinh lý.
Nguyên tắc thứ hai: Hít vào và thở ra đều bằng mũi
Đây là một điểm đặc biệt cần nói thật rõ bởi rất nhiều người đã thuộc nằm lòng câu “hít mũi – thở miệng”.
Trong Hơi Thở điều hòa, tích lũy và Hơi Thở cơ hoành đang bàn ở đây, hít vào và thở ra qua mũi là nguyên tắc quan trọng.
Mũi không chỉ là cửa lấy không khí.
Nó còn giúp:
- điều tiết tốc độ luồng khí;
- làm ấm khí hít vào;
- làm ẩm không khí;
- lọc một phần bụi và hạt;
- giúp Hơi Thở trở nên kín đáo và dễ điều hòa hơn.
Thở qua mũi cũng giúp người mới tránh một lỗi rất thường gặp: mở miệng và thổi khí ra quá nhanh.
Với cách luyện này, chu kỳ căn bản là:
Mũi hít vào → ngực mở → cơ hoành hạ → bụng phình → mũi thở ra → bụng thu → cơ hoành trở về.
Nhưng có phải Khí công nào cũng thở ra bằng mũi?
Không.
Đây chính là chỗ phải hiểu hệ thống của Thầy thay vì học một câu rồi áp vào mọi pháp.
Trong chính các tài liệu về Lục Tự Khí Công, Thầy giải thích rằng câu hỏi thở ra bằng mũi hay bằng miệng không có một đáp án duy nhất cho mọi công pháp.
Có pháp hít và thở qua mũi.
Có pháp hít mũi nhưng thở qua miệng.
Có động tác dùng một Hơi Thở đặc biệt rồi sau đó lại trở về những Hơi Thở điều hòa hoàn toàn qua mũi.
Ví dụ, trong Lục Tự Khí Công, việc thở ra đi cùng khẩu hình và Tự quyết nên miệng có vai trò riêng.
Vì vậy, người đọc nên phân biệt giữa Hít vào bằng mũi, thở ra bằng miệng có đúng không? và nguyên tắc của bài thở cơ hoành đang học.
Pháp nào phải dùng Hơi Thở của pháp ấy.
Nguyên tắc thứ ba: Hít vào bụng phình, thở ra bụng xẹp
Đây là biểu hiện dễ quan sát nhất của Hơi Thở cơ hoành.
Khi hít vào, cơ hoành hạ xuống. Áp lực ổ bụng thay đổi và bụng nở ra.
Khi thở ra, cơ hoành trở về và thành bụng thu lại.
Vì vậy:
Hít vào – bụng phình.
Thở ra – bụng xẹp.
Nhưng lại phải nhắc một điều quan trọng: không được chủ động lấy cơ bụng đẩy bụng ra chỉ để tạo ra hình dáng “phình”.
Bụng phình là kết quả của Hơi Thở đi sâu và cơ hoành hạ xuống, không phải mục tiêu độc lập.
Người còn mơ hồ nên đọc Tại sao bụng phình ra khi hít vào?, Thở bằng bụng có phải không khí đi xuống bụng không? và Thở cơ hoành có phải thở bằng bụng không?.
Ngực phồng trước, bụng phình sau có phải là hai Hơi Thở?
Không.
Đó vẫn là một Hơi Thở vào liên tục.
Điểm dễ sai là người tập chia thành hai động tác:
Hít một cái vào ngực.
Dừng.
Rồi cố đẩy một cái xuống bụng.
Như vậy Hơi Thở đã bị đứt.
Trong cách luyện đúng, sự chuyển tiếp phải liền mạch:
ngực mở → Hơi Thở tiếp tục → cơ hoành hạ → bụng nở.
Không có một cú “ấn hơi xuống”.
Không dùng ý chí đẩy một cục khí từ ngực xuống bụng.
Không ép Đan Điền.
Một hơi duy nhất, nhưng không gian mà thân thể dành cho Hơi Thở ngày càng mở rộng xuống dưới.
Bụng không chỉ phình ra phía trước
Khi cơ hoành hạ xuống tự nhiên, áp lực không chỉ hướng về thành bụng phía trước.
Ở người đã thả lỏng tốt, người tập có thể dần cảm nhận sự nở ra ở:
- bụng trước;
- hai bên hông;
- vùng xương sườn dưới;
- và vùng lưng dưới.
Đó là lý do trong những tài liệu mới của Thầy về Nội Đan và Phúc Hồ Lô, Hơi Thở cơ hoành được mô tả như một chuyển động có tính ba chiều, trong đó bụng – hông – lưng cùng tiếp nhận sự thay đổi áp lực.
Người luyện nên đọc tiếp Tại sao khi thở bụng lưng dưới cũng chuyển động? và sau đó là Bụng – hông – lưng vận động như thế nào khi thở Phúc Hồ Lô?.
Yếu quyết sâu hơn: Hít càng ít càng tốt
Đây là phần rất dễ bị hiểu sai nếu tách khỏi toàn bộ hệ thống.
Thầy từng viết về nguyên tắc “Vận động tối đa, dưỡng khí tối thiểu” và nhấn mạnh một đặc điểm của Hơi Thở Phúc Hồ Lô là:
“Thở càng sâu, càng chậm và càng ít dưỡng khí càng tốt.”
Điều này không nên hiểu thành việc người mới phải cố nín thở, bóp mũi hoặc làm mình thiếu oxy.
Ý nghĩa thực hành trước hết nằm ở việc tiết chế Hơi Thở.
Thay vì:
- hớp những Hơi Thở lớn;
- rít khí thật mạnh;
- thở dồn dập;
- liên tục lấy dư không khí;
người luyện hướng tới:
- Hơi Thở nhỏ hơn;
- chậm hơn;
- sâu hơn;
- êm hơn;
- nhưng cơ thể vẫn hoàn toàn ổn định.
Ít khí hơn nhưng công phu Hơi Thở nhiều hơn.
Đây là một bước chuyển rất lớn trong tư duy luyện tập.
“Hít ít” không đồng nghĩa với cố gây thiếu oxy
Cần đặt một ranh giới an toàn rất rõ.
Người mới không nên biến nguyên tắc “ít dưỡng khí” thành thử thách xem ai chịu thiếu khí lâu hơn.
Không nên:
- nín đến choáng;
- cố nhịn hít khi cơ thể đang đòi hơi dữ dội;
- tập đến tím tái hoặc gần ngất;
- bịt đường thở để luyện;
- hoặc tự áp các bài thiếu dưỡng khí nâng cao khi chưa có nền tảng.
Trong hệ thống của Thầy, các phương pháp liên quan đến Hành Tức, ngưng tức hay những bài “dưỡng khí tối thiểu” nằm trong một quá trình luyện có tầng bậc.
Không thể lấy kỹ thuật Trung đẳng làm bài nhập môn.
Ở mức căn bản, “hít ít” nên được hiểu là bỏ thói quen hít dư, rít khí và lấy Hơi Thở lớn không cần thiết.
Vậy tại sao vừa “càng sâu” vừa “càng ít” được?
Đây chính là chỗ tinh tế của Hơi Thở.
Hãy hình dung hai người.
Người thứ nhất hít một lượng khí rất lớn trong thời gian ngắn. Vai nhấc lên. Ngực căng. Tiếng khí rít rõ.
Người thứ hai hít một Hơi Thở nhỏ hơn nhưng kéo dài, êm, cơ hoành hạ tốt và toàn bộ thân giữa mở ra.
Người thứ hai có thể sử dụng ít khí hơn nhưng Hơi Thở lại sâu hơn.
Vì vậy:
| Không nên nhầm | Điều cần luyện |
|---|---|
| Sâu = thật nhiều khí | Sâu = Hơi Thở đi vào toàn bộ cơ chế hô hấp một cách đầy đủ |
| Dài = cố kéo | Dài = nhịp Hơi Thở tự nhiên được chậm dần |
| Ít = thiếu oxy | Ít = tiết chế lượng khí, không hít dư |
| Bụng phình = đẩy bụng | Bụng phình = hệ quả của cơ hoành hạ xuống |
| Công phu = nín thật lâu | Công phu = sâu, chậm, êm, ít và làm chủ được |
Cách Thở Bằng Cơ Hoành Đúng Kỹ Thuật: thực hành từng bước
Người mới có thể bắt đầu bằng một phiên tập ngắn, chưa cần đưa vào các kỹ thuật Hành Tức hay nín hơi.
Bước 1: Chỉnh thân
Có thể tập nằm, ngồi hoặc đứng.
Nếu mới hoàn toàn, tư thế nằm thường giúp dễ nhận chuyển động bụng hơn. Khi đã quen nên tập cả ngồi và đứng để Hơi Thở trở thành một khả năng của toàn thân chứ không chỉ tồn tại khi nằm.
Yêu cầu:
- lưng tương đối ngay nhưng không cứng;
- cổ thẳng tự nhiên;
- cằm hơi thu;
- vai buông;
- bụng không hóp;
- hàm thả lỏng;
- toàn thân không gồng.
Xem thêm Tư thế nào tốt nhất để tập thở?.
Bước 2: Thở tự nhiên qua mũi vài vòng
Đừng bắt đầu bằng một Hơi Thở thật lớn.
Hãy để Hơi Thở tự nhiên vài chu kỳ.
Quan sát:
- mũi;
- lồng ngực;
- bụng;
- vai;
- hông;
- lưng dưới.
Mục tiêu của bước này là biết cơ thể đang thở như thế nào trước khi sửa nó.
Bước 3: Bắt đầu Hơi Thở vào thật chậm qua mũi
Hít vào bằng mũi.
Không rít.
Không hút mạnh.
Cho lồng ngực từ từ mở ra.
Hơi Thở phải có cảm giác như đi vào liên tục thay vì bị “giật” vào trong.
Bước 4: Tiếp tục hít, để cơ hoành hạ và bụng phình
Đây là điểm cốt lõi.
Khi ngực đã bắt đầu mở, không dừng Hơi Thở.
Tiếp tục hít vào chậm.
Để cơ hoành hạ xuống.
Bụng dần phình ra.
Nếu thân đã mềm, bạn có thể cảm nhận cả hai bên hông và vùng lưng dưới mở nhẹ.
Không dùng cơ bụng để đẩy.
Không “dẫn khí” bằng sức xuống Đan Điền.
Chỉ để chuyển động xảy ra.
Bước 5: Đi sâu đến giới hạn êm của chính mình
Trong cách luyện của Thầy, Hơi Thở được hướng tới chậm và sâu.
Nhưng giới hạn hiện tại của bạn nằm ở nơi Hơi Thở còn:
- êm;
- không rít;
- không căng;
- không nhấc vai;
- không phải cố vét thêm khí.
Qua luyện tập, giới hạn ấy có thể thay đổi.
Không cần phá giới hạn trong một buổi.
Bước 6: Thở ra thật chậm bằng mũi
Vẫn giữ miệng khép tự nhiên.
Thở ra qua mũi.
Cơ hoành từ từ trở về.
Bụng xẹp lại.
Không ép bụng đột ngột.
Không tống hơi.
Không làm Hơi Thở ra thành một cú “xì”.
Cả Hơi Thở vào và Hơi Thở ra đều phải mang chung một phẩm chất:
khoan thai – liên tục – nhẹ – đều.
Bước 7: Lặp lại nhưng mỗi lần ít “làm” hơn
Đây là một bí quyết thực hành rất đáng giá.
Ở vài Hơi Thở đầu, bạn còn phải nghĩ nhiều:
ngực mở.
cơ hoành hạ.
bụng phình.
bụng xẹp.
mũi hít.
mũi thở.
Nhưng sau đó, hãy bớt sự điều khiển.
Kỹ thuật phải dần đi vào thân, thay vì thân phải mãi chạy theo kỹ thuật.
Thời lượng tập cho người mới
Người mới có thể bắt đầu khoảng 5 phút.
Không cần tập một giờ ngay từ đầu.
Trong 5 phút:
- 1 phút thở tự nhiên và quan sát;
- 2 phút luyện ngực mở → cơ hoành hạ → bụng phình;
- 1 phút chú ý thở ra chậm qua mũi, bụng thu;
- 1 phút bỏ kỹ thuật và quan sát Hơi Thở tự nhiên sau tập.
Đọc tiếp Cách tập thở cơ hoành 5 phút.
Làm sao biết cơ hoành thực sự đang hoạt động?
Bạn không nhất thiết cảm thấy bản thân cơ hoành vì nó nằm sâu bên trong.
Thứ dễ cảm nhận hơn là những hiệu ứng của nó.
Khi hít vào đúng:
- lồng ngực mở;
- bụng nở;
- hai bên sườn dưới có thể mở;
- hông và lưng dưới có thể chuyển động nhẹ;
- vai không cần nhấc mạnh.
Khi thở ra:
- bụng thu lại;
- lồng ngực trở về;
- thân không cần gồng;
- Hơi Thở vẫn qua mũi và tương đối êm.
Nếu còn khó cảm nhận, hãy đọc Cách cảm nhận chuyển động của cơ hoành khi thở, Làm sao biết mình đang thở bằng cơ hoành đúng? và Tại sao tập mãi vẫn không cảm nhận được cơ hoành?.
Những lỗi phổ biến nhất khi tập
Lỗi 1: Chỉ phình bụng. Người tập bỏ mất phần mở của lồng ngực và biến bài thành động tác đẩy bụng.
Lỗi 2: Chỉ thở ngực. Hơi dừng ở phần trên, cơ hoành chưa hạ tốt và bụng gần như bất động.
Lỗi 3: Chia Hơi Thở thành hai cục. Hít ngực xong dừng rồi mới “đẩy” khí xuống bụng.
Lỗi 4: Hít quá nhanh. Hơi vào đầy rất sớm nên không còn thời gian để cảm nhận sự mở sâu của thân.
Lỗi 5: Rít hơi. Cố hút khí qua mũi để lấy thật nhiều.
Lỗi 6: Thở ra bằng miệng theo thói quen. Trong khi pháp đang luyện yêu cầu Hơi Thở điều hòa qua mũi.
Lỗi 7: Cố nín. Người mới tự chèn thêm một thì giữ hơi dù bài cơ bản chưa yêu cầu.
Lỗi 8: Chạy theo thành tích. Cố hít sâu hơn, ít hơn hoặc lâu hơn khả năng hiện tại.
Cách Thở Bằng Cơ Hoành Đúng Kỹ Thuật không phải “bụng thở thay phổi”
Không khí vẫn đi vào phổi.
Không có một đường dẫn khí chạy từ phổi xuống dạ dày.
Bụng nở bởi cơ hoành hạ xuống và hệ áp lực trong thân thay đổi.
Hiểu điểm này rất quan trọng vì nó giúp chúng ta nối được ngôn ngữ luyện công với cơ thể học mà không làm nghèo đi cả hai.
Trong ngôn ngữ luyện tập, ta có thể nói “đưa Hơi Thở xuống bụng”.
Trong giải phẫu, ta hiểu rằng không khí vẫn ở hệ hô hấp, còn sự “xuống bụng” được cảm nhận thông qua chuyển động cơ hoành, thành bụng và áp lực nội thân.
Đó cũng là lý do bài Thở bằng bụng có phải không khí đi xuống bụng không? cần được đọc rất sớm.
Từ thở cơ hoành đến Phúc Hồ Lô
Trong hệ thống của Thầy Lê Thuận Nghĩa, thở cơ hoành không phải điểm kết thúc.
Nó là cửa vào.
Khi Hơi Thở đã bắt đầu đi sâu, cơ hoành vận động tự nhiên và bụng – hông – lưng biết tham gia, người tập mới có nền để hiểu Phúc Hồ Lô.
Trong những tài liệu gần đây của Thầy, Phúc Hồ Lô được trình bày sâu hơn qua bốn pha:
- Khai: hít vào, cơ hoành hạ, thân mở;
- Mãn: nhận biết trạng thái đầy tự nhiên, không chủ động gồng nín;
- Hóa: thở ra chậm, cơ hoành trở về, thân thu;
- Tịch: nhận biết khoảng yên tự nhiên cuối Hơi Thở.
Đây là tầng sâu hơn bài cơ bản, vì vậy người mới không cần cố biến ngay mỗi Hơi Thở thành bốn pha.
Đường đọc hợp lý là Thở bụng là gì? Cách tập thở bụng cho người mới → Hơi thở Phúc Hồ Lô là gì? → Hơi thở Phúc Hồ Lô và hơi thở cơ hoành → Cơ hoành trong hơi thở Phúc Hồ Lô.
Từ bụng trước đến bụng – hông – lưng
Người mới thường chỉ cảm nhận bụng phía trước.
Không sao cả.
Nhưng khi thân dần mềm và cơ hoành vận động tốt hơn, cảm giác Hơi Thở có thể lan rộng quanh phần thân giữa.
Lúc này, Hơi Thở không còn giống một quả bóng phình về phía trước mà giống một không gian ba chiều mở ra quanh trung tâm thân.
Đây là cầu nối quan trọng từ thở bụng đơn giản sang Phúc Hồ Lô.
Và cũng chính tại đây người tập bắt đầu hiểu tại sao Thầy dùng hình tượng “Hồ Lô” thay vì chỉ nói “bụng”.
“Nhất tức quán triệt Tam điền” bắt đầu từ một cơ hoành biết vận động
Ở những tầng cao hơn, hệ thống của Thầy đi đến ý niệm “Nhất tức quán triệt Tam điền”.
Nhưng đừng vội tưởng tượng một luồng khí chạy như mũi tên xuyên qua ba điểm trong cơ thể.
Nền của nó vẫn nằm ở một điều rất cụ thể:
cơ hoành hạ.
bụng mở.
thân giữa thông.
Hơi Thở liền mạch.
tâm không chạy loạn theo từng Hơi Thở.
Càng tiến sâu, người tập càng bớt “đưa khí” bằng ý chí và càng tăng khả năng để toàn thân tham dự trong cùng một chu kỳ Hơi Thở.
Đọc sâu hơn tại Phúc Hồ Lô và “Nhất tức quán triệt Tam điền”.
Thở cơ hoành trong các công pháp động
Một sai lầm khác là nghĩ Hơi Thở cơ hoành chỉ dùng khi ngồi thiền.
Trong Khí công, Hơi Thở phải dần đi vào vận động.
Ở những công pháp như Âm Dương Thủ, Chèo Đò Công, Tán Hương Công hay Thiên Lý Tiêu Dao, thân chuyển nhưng Hơi Thở không được đánh mất.
Khi ấy người tập bắt đầu hiểu:
Hơi Thở không phải một bài riêng biệt. Hơi Thở là thứ đi xuyên qua công pháp.
Thở càng ít càng tốt có phải mục tiêu cho người mới?
Không nên lấy nó làm mục tiêu số học ngay từ đầu.
Người mới chưa cần đếm xem mình đã giảm được bao nhiêu lít khí hay bao nhiêu Hơi Thở mỗi phút.
Trước hết hãy học:
- không thở gấp;
- không rít hơi;
- không hít dư;
- không dùng sức thừa;
- không phá nhịp tự nhiên;
- và vẫn giữ cơ thể thoải mái.
Khi công phu tăng lên, Hơi Thở có thể tự nhiên trở nên nhỏ, chậm và sâu hơn.
Ít là kết quả của công phu, không phải trò ép xác để chứng minh công phu.
Khi nào cần dừng?
Đừng xem mọi cảm giác mạnh là dấu hiệu Hơi Thở đang “mở tiềm năng”.
Hãy dừng bài và trở lại Hơi Thở tự nhiên nếu xuất hiện:
- chóng mặt nhiều;
- gần ngất;
- tức hoặc đau ngực;
- khó thở tăng lên;
- tim đập bất thường kéo dài;
- tê tay chân nhiều;
- buồn nôn;
- hoặc cảm giác rõ ràng bất thường.
Những người có bệnh tim – phổi, khó thở chưa rõ nguyên nhân hoặc bệnh lý ảnh hưởng đến Hơi Thở không nên tự thực hành những bài hạn chế dưỡng khí hay Hành Tức nâng cao.
Khí công là quá trình luyện lâu dài, không phải phép thử xem cơ thể chịu đựng được bao nhiêu.
Cách Thở Bằng Cơ Hoành Đúng Kỹ Thuật: hãy nhớ 5 yếu quyết
| Yếu quyết | Cách thực hành |
|---|---|
| 1. Chậm | Hơi vào và hơi ra đều khoan thai, không gấp |
| 2. Sâu | Ngực mở, tiếp tục hít để cơ hoành hạ và bụng nở |
| 3. Mũi | Trong pháp cơ bản này, hít vào và thở ra đều qua mũi |
| 4. Thuận | Hít bụng phình, thở bụng xẹp; không cưỡng ép |
| 5. Ít | Dần tiết chế dưỡng khí, không hít dư, không rít hơi |
Năm chữ ấy có thể tóm thành một câu:
Chậm mà không trì, sâu mà không cưỡng, ít mà không thiếu, bụng động mà không đẩy, Hơi Thở liền mà không gấp.
Kết luận: cơ hoành chỉ là cánh cửa đầu tiên
Cách thở bằng cơ hoành đúng kỹ thuật không phải một mẹo để phình bụng.
Đó là quá trình học lại toàn bộ một Hơi Thở.
Bắt đầu từ mũi.
Lồng ngực mở.
Hơi tiếp tục đi sâu.
Cơ hoành hạ xuống.
Bụng phình.
Hông và lưng dần biết mở.
Thở ra qua mũi.
Bụng thu.
Cơ hoành trở về.
Rồi từng ngày, Hơi Thở trở nên chậm hơn, sâu hơn, êm hơn và tiết chế hơn.
Đó là nơi thở cơ hoành bắt đầu vượt khỏi một bài tập hô hấp thông thường để trở thành nền của Hơi Thở Dưỡng Sinh.
Và từ cái nền ấy, người học mới có thể bước sang Phúc Hồ Lô, Điều Tức, Lục Tự, Thiền Thổi và các tầng sâu hơn của “Truyền Nhân Của Hơi Thở”.
Người muốn hiểu con đường đó có thể đọc tiếp Hơi thở Phúc Hồ Lô: Nền tảng hơi thở trong Khí công Truyền Nhân Của Hơi Thở, Tại Sao Bạn Nên Học Khí Công Với Thầy Lê Thuận Nghĩa?, Khí Công Có Nguồn Gốc Từ Đâu? và Tại Sao Tôi Chọn Khí Công Để Luyện Tập Suốt Đời?.
Bởi điều cuối cùng người luyện tìm kiếm không phải là một cái bụng phình thật lớn.
Mà là một Hơi Thở ngày càng sâu vào thân, ngày càng ít dấu vết của sự gắng sức, và ngày càng trở thành một phần tự nhiên của chính mình.
Câu Hỏi Thường Gặp Về Thở Cơ Hoành
Thở cơ hoành có phải hít vào bụng phình, thở ra bụng xẹp không?
Đúng, nhưng chưa đủ. Trong cách luyện của Thầy, Hơi Thở vào bắt đầu bằng sự mở của lồng ngực rồi tiếp tục sâu xuống khi cơ hoành hạ, khiến bụng phình ra. Khi thở ra, cơ hoành trở về và bụng thu lại. Không nên chỉ dùng cơ bụng đẩy ra – kéo vào mà bỏ mất toàn bộ cơ chế của lồng ngực và cơ hoành.
Thở cơ hoành nên hít bằng mũi và thở ra bằng mũi hay miệng?
Trong Hơi Thở điều hòa và cách thở cơ hoành đang trình bày ở đây, hít vào và thở ra đều qua mũi. Tuy nhiên, đây không phải luật cho mọi công pháp. Lục Tự Khí Công và một số bài chuyên biệt có thể thở ra qua miệng theo đúng yêu cầu của pháp.
Tại sao phải hít vào thật chậm và sâu?
Hít chậm giúp người tập có thời gian để lồng ngực mở và cơ hoành hạ xuống sâu hơn thay vì chỉ lấy một Hơi Thở nhanh ở phần ngực trên. Nhưng sâu không có nghĩa cưỡng ép đến căng tức. Yếu quyết là sâu, chậm, êm và không rít hơi.
“Hít càng ít càng tốt” có nghĩa là phải cố thiếu oxy không?
Không. Ở tầng căn bản, điều này nên hiểu là tiết chế Hơi Thở: không hít dư, không rít khí, không thở dồn dập và dần để một lượng Hơi Thở nhỏ hơn trở nên sâu, chậm và hiệu quả hơn. Các bài luyện thiếu dưỡng khí, ngưng tức hay Hành Tức nâng cao không phải kỹ thuật để người mới tự thử.
1 thought on “Cách Thở Bằng Cơ Hoành Đúng Kỹ Thuật”